Η απόσταση αλλάζει τον τόπο της συνάντησης. Όχι την ουσία της.
Για μένα, η ψυχοθεραπεία δεν βρίσκεται στο δωμάτιο. Βρίσκεται στη σχέση που δημιουργείται ανάμεσα σε δύο ανθρώπους, στον χρόνο που αφιερώνουν σε αυτή τη συνάντηση και στην ασφάλεια που χτίζεται σταδιακά μέσα της.
Γι’ αυτό δεν αντιμετωπίζω τη διαδικτυακή ψυχοθεραπεία ως μια δεύτερη επιλογή για τις φορές που δεν μπορούμε να βρεθούμε από κοντά. Είναι ένας διαφορετικός τρόπος να συναντηθούμε — και μπορεί να είναι εξίσου ουσιαστικός.
Ανάμεσα σε δύο οθόνες μπορεί να υπάρξει πραγματική παρουσία. Μπορεί να υπάρξει σιωπή χωρίς την ανάγκη να γεμίσει, συγκίνηση, δυσκολία, εγγύτητα. Μπορούμε να σταθούμε σε όσα συμβαίνουν τώρα, να επιστρέψουμε σε όσα εξακολουθούν να μας ακολουθούν από το παρελθόν και να αναρωτηθούμε τι θέλουμε να αλλάξει από εδώ και πέρα.
Ίσως τελικά αυτό που κάνει μια θεραπευτική συνάντηση αληθινή δεν είναι το να βρισκόμαστε στον ίδιο χώρο. Είναι το να μπορούμε, για εκείνη την ώρα, να είμαστε πραγματικά εκεί.
Πώς λειτουργούν οι διαδικτυακές συνεδρίες
Η διαδικτυακή ψυχοθεραπεία ακολουθεί το ίδιο θεραπευτικό πλαίσιο με τη δια ζώσης συνάντηση. Αυτό που αλλάζει είναι ο τόπος. Η σταθερότητα, η συνέπεια, η εμπιστευτικότητα και η δέσμευση στη θεραπευτική διαδικασία παραμένουν εξίσου σημαντικές.
Η πρώτη μας επικοινωνία
Πριν από την έναρξη των συνεδριών προηγείται μια πρώτη επικοινωνία. Είναι ένας τρόπος να μου πεις λίγα λόγια για αυτό που σε φέρνει στη θεραπεία, να απαντήσω σε όσα χρειάζεται να γνωρίζεις και να δούμε αν μπορούμε να ξεκινήσουμε να δουλεύουμε μαζί.
Δεν χρειάζεται να έχεις προετοιμάσει τι θα πεις ούτε να μπορείς να εξηγήσεις με ακρίβεια τι σου συμβαίνει. Αυτό μπορεί να αρχίσει να ξεδιπλώνεται μέσα στη θεραπεία.
Η συνάντησή μας
Κάθε συνεδρία διαρκεί 50 λεπτά και πραγματοποιείται σε ημέρα και ώρα που έχουμε συμφωνήσει. Η συχνότητα των συναντήσεων διαμορφώνεται ανάλογα με τις ανάγκες και το θεραπευτικό πλαίσιο που συμφωνούμε μαζί.
Οι συνεδρίες μπορούν να πραγματοποιούνται μέσω Zoom, Skype, WhatsApp, Viber ή Messenger, ανάλογα με την πλατφόρμα που εξυπηρετεί και τους δύο.
Ο χώρος σου είναι μέρος του πλαισίου
Για τη διαδικτυακή συνεδρία είναι σημαντικό να βρίσκεσαι σε έναν χώρο όπου μπορείς να μιλήσεις ελεύθερα, χωρίς διακοπές και χωρίς την παρουσία άλλων ανθρώπων. Χρειάζεται επίσης μια σταθερή σύνδεση στο διαδίκτυο και, όσο είναι δυνατόν, μια συσκευή που σου επιτρέπει να παραμένεις άνετα στη συνάντηση.
Δεν χρειάζεται να δημιουργήσεις το «τέλειο» περιβάλλον. Χρειάζεται όμως, για αυτά τα 50 λεπτά, να υπάρχει ένας χώρος που να μπορεί να γίνει δικός σου.
Απόρρητο και εμπιστευτικότητα
Οι διαδικτυακές συνεδρίες διέπονται από τις ίδιες αρχές επαγγελματικού απορρήτου και εμπιστευτικότητας που ισχύουν και στη δια ζώσης ψυχοθεραπεία.
Για την προστασία του θεραπευτικού πλαισίου, οι συνεδρίες δεν καταγράφονται. Αντίστοιχα, είναι σημαντικό να πραγματοποιούνται από ιδιωτικό χώρο και να μην καταγράφονται από τον θεραπευόμενο χωρίς προηγούμενη ρητή συμφωνία.
Αν υπάρξει τεχνικό πρόβλημα
Η τεχνολογία κάποιες φορές διακόπτει εκεί που εμείς δεν θα επιλέγαμε να διακοπούμε. Αν παρουσιαστεί πρόβλημα σύνδεσης, προσπαθούμε να επανασυνδεθούμε και, αν αυτό δεν είναι δυνατό, συμφωνούμε τον κατάλληλο τρόπο για να συνεχίσουμε ή να ολοκληρώσουμε τη συνάντηση.
Ένα τεχνικό πρόβλημα δεν χρειάζεται να γίνει πρόβλημα στη θεραπευτική σχέση.
Ακύρωση ή αλλαγή ραντεβού
Η σταθερότητα των συναντήσεων αποτελεί μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας. Αν χρειαστεί να αλλάξει ή να ακυρωθεί ένα ραντεβού, είναι σημαντικό να υπάρχει έγκαιρη ενημέρωση.
Κόστος και πληρωμή
Η αμοιβή της συνεδρίας και ο τρόπος πληρωμής συμφωνούνται πριν από την έναρξη της συνεργασίας. Η πληρωμή μπορεί να πραγματοποιείται με τραπεζική κατάθεση ή IRIS.
Είναι η online ψυχοθεραπεία κατάλληλη για μένα;
Δεν υπάρχει ένας τρόπος θεραπείας που να ταιριάζει σε όλους. Για κάποιους ανθρώπους η φυσική παρουσία στον ίδιο χώρο είναι σημαντική. Για άλλους, η δυνατότητα να συναντούν τον θεραπευτή τους από έναν χώρο οικείο και ασφαλή κάνει τη θεραπεία περισσότερο προσβάσιμη και, κάποιες φορές, ευκολότερο το πρώτο βήμα.
Η διαδικτυακή ψυχοθεραπεία μπορεί να είναι μια καλή επιλογή αν ζεις μακριά, αν μετακινείσαι συχνά, αν το καθημερινό σου πρόγραμμα δυσκολεύει τη σταθερή παρουσία σε ένα γραφείο ή αν απλώς αισθάνεσαι ότι αυτός ο τρόπος συνάντησης σου ταιριάζει περισσότερο. Μπορεί επίσης να επιτρέψει σε μια θεραπευτική σχέση να παραμένει σταθερή ακόμη κι όταν αλλάζουν οι τόποι, οι συνθήκες ή οι ρυθμοί της ζωής.
Όμως το ερώτημα δεν είναι μόνο αν «βολεύει». Είναι αν μπορείς να δημιουργήσεις τις συνθήκες για να είσαι πραγματικά παρών στη συνάντηση: να έχεις έναν ιδιωτικό χώρο, να μπορείς να μιλήσεις ελεύθερα και να διαθέσεις αυτά τα 50 λεπτά χωρίς να κάνεις ταυτόχρονα κάτι άλλο. Η οθόνη δεν χρειάζεται να κάνει τη θεραπεία πιο μακρινή· χρειάζεται όμως κι από τις δύο πλευρές παρουσία και δέσμευση.
Υπάρχουν επίσης περιπτώσεις στις οποίες η διαδικτυακή ψυχοθεραπεία μπορεί να μην είναι η καταλληλότερη μορφή υποστήριξης ή να χρειάζεται να συνδυαστεί με άλλες υπηρεσίες. Αυτό είναι κάτι που μπορούμε να αξιολογήσουμε μαζί από την πρώτη επικοινωνία και, αν χρειάζεται, να αναζητήσουμε αυτό που θα ανταποκρίνεται καλύτερα στις ανάγκες σου.
Δεν χρειάζεται λοιπόν να γνωρίζεις εκ των προτέρων αν το online είναι «για σένα». Μπορούμε να ξεκινήσουμε από την ίδια την ερώτηση.
Online Θεραπευτικές Ομάδες
Υπάρχει κάτι ιδιαίτερο στη θεραπευτική ομάδα: δεν μιλάμε μόνο για τις σχέσεις μας· σχετιζόμαστε την ίδια στιγμή. Και αυτό μπορεί να συμβεί ακόμη κι όταν ο κοινός μας χώρος δημιουργείται μέσα από μια οθόνη.
Στις online θεραπευτικές ομάδες άνθρωποι που μπορεί να βρίσκονται σε διαφορετικές πόλεις — ή ακόμη και σε διαφορετικές χώρες — συναντιούνται σε έναν σταθερό και ασφαλή χώρο. Εκεί, η εμπειρία του ενός μπορεί να αγγίξει κάτι από την εμπειρία του άλλου. Κάποιος μπορεί να αναγνωρίσει τον εαυτό του σε μια ιστορία που δεν είναι δική του ή να δει, μέσα από τον τρόπο που σχετίζεται με τα υπόλοιπα μέλη, κάτι που μέχρι τότε δεν είχε μπορέσει να δει μόνος του.
Η ομάδα δεν καταργεί τη μοναδικότητα του ανθρώπου. Αντίθετα, μας επιτρέπει να ανακαλύψουμε καλύτερα ποιοι είμαστε όταν βρισκόμαστε μαζί με τους άλλους: πότε πλησιάζουμε, πότε απομακρυνόμαστε, πόσο χώρο επιτρέπουμε στον εαυτό μας να πάρει, τι φοβόμαστε να δείξουμε και τι συμβαίνει όταν τελικά τολμάμε να φανερωθούμε λίγο περισσότερο.
Οι ομάδες δημιουργούνται με συγκεκριμένη θεματική, περιορισμένο αριθμό συμμετεχόντων και σαφές πλαίσιο λειτουργίας, ώστε να μπορεί σταδιακά να χτιστεί εμπιστοσύνη, ασφάλεια και συνέχεια. Πριν από την ένταξη σε μια ομάδα προηγείται ατομική επικοινωνία, ώστε να γνωριστούμε και να δούμε αν η συγκεκριμένη ομάδα ανταποκρίνεται σε αυτό που αναζητάς.
Γιατί μερικές φορές, αυτό που δυσκολευόμαστε να δούμε μόνοι μας, αρχίζει να γίνεται ορατό μέσα στη συνάντηση με τους άλλους.
